يهوديه

يهوديه
التسميه الاصليه
دين ، ودين عرقى
صنف فرعى من	ديانات ابراهيميه
موقع التأسيس	منطقة بين النهرين
التأسيس	القرن 5 ق.م
اتسمت باسم	مملكة يهوذا

ثقافه
تصانيف	شوف كمان
اكل|اعياد|شخصيات خياليه اثار| اغانى| رقص لغات|عقيده دينيه| اساطير	سيينتولوجيا

اليهوديه هى الدين اللى بيؤمن بيه اليهود، فى سنة 2007 اتقدر عدد اليهود فى العالم ب 13.2 مليون واحد منهم 41% عايشين فى دولة اسرائيل. اليهودية هيا ديانة توحيدية مبنية على الاسس و المباديء الاخلاقية المكتوبة فى التوراة (الكتاب المقدس بتاع اليهود-بالعبرى التاناخ) و المشروح و المتفسر فى التلمود و نصوص تانية.

اليهودية من اقدم الديانات السماويه حسب التقاليد اليهودية، الدين اليهودى ابتدا بين الاله اليهودى و ابراهيم ابو الانبياء و جد كل اليهود، اليهود و هو اللى حسب اعتقادهم كتب العهد مع ابراهيم و كل نسله من اليهود من بعده، واظهر الوصايا و القوانين لموسى على جبل سينا فى شكل التوراة المكتوبة و المحكية.

المعتقدات

فى القرن الاتناشر الميلادى، أعظم فلاسفة اليهود موسى بن ميمون الاندلسى الاصل المتأثر فى فلسفته بابن رشد، وضع لائحة من ثلاثه عشر مبدأ (المبادئ الثلاثه عشر للايمان) فيها المعتقدات الاساسية للدين اليهودي:

1. الرب لوحده خلق
2. الرب واحد.
3. الرب هو الوحيد اللى يستحق الصلاة له.
4. الايمان بأن نبوة موسى كانت حقيقية و أنه أعظم الأنبياء
5. الايمان بأن التوراة كتاب مقدس نزل من السماء
6. الايمان بأن الرب يعاقب من لم يحافظ على الوصايا
7. الايمان بالقيامة وبعث الناس من قبورها

الوصايا العشره

نجمة داود

اليهود عندهم 613 وصية من الخالق ، بس الوصايا العشرة ليها وضع خاص علشان فى اعتقادهم بان الشعب اليهودى كله سمع الرب و هو الوصايا لموسى على جبل موسى فى سينا فى مصر:

1. انا الرب ربك
2. لا تعبداى الهاخر امامي
3. لاتعمل اى صنم وتعبد لانى ربك الواحد
4. لاتستعمل اسم الرب فى غرض سئ
5. اذكر يوم السبت وحافظ على قداسته
6. احترم وكرم امك وابيك
7. لاتقتل
8. لاترتكب الزنا
9. لاتسرق
10. لاتشهد زورا ضد جارك
11. لاتشتهى بيت قريبك ولاتشتهى مراته

طوايف اليهودية

فى العصور الوسطانيه انقسم اليهود قسمين كبار: اليهود الاشكيناز و اليهود السفرديم. الطايفتين دول يشتركوا فى اغلب المبادئ اليهودية و اللاهوت لكن يختلفوا فى بعض النقاط الثقافية و طريقة العبادات. اليهود الاشكيناز اصلهم من وسط و شرق اوروبا (بالخصوص المانيا و بولاندا) و اليهود السفارديم اصلهم من دول البحر المتوسط زى اسبانيا و پورتوجال بعدين هاجرو لشمال افريقيا و شرق البحر المتوسط و شمال اوروبا.

فى طايفة تالتة كبيرة اسمها اليهود المزراحيين و دول عاشو فى الشرق الوسطانى قبل اعلان تأسيس الدولة ف مايو 48 ، عددهم دلوقتى تقريبا 3 مليون يعنى اقل من النص بشويه بالنسبة لعدد مواطنى اسرائيل بالكامل ، كتير منهم كان بيتكلم عربى و فى منهم بيتكلم مصرى صرف ومتعرفش تفرقه عن المصريين.

مصر كان فيها التلات طوايف وعددهم تقريبا ايام الحرب العالمية الاولانىى 100.000 مية الف أغلبهم مواطنين ، تم اضطهادهم وتخوينهم والزج بيهم فى السجون وبعدين شلح الجنسية المصرية عنهم فى الخمسينات والستينات لان اجهزة الدولة اعتقدت ان ولائهم اصبح لدولة اسرائيل و كمان معدل معاداة السامية كان عالى ف مصر وقتها بالخصوص بعد الحرب العالمية التانية ووقوف بعض المصرين مع المانيا ضد بريطانيا فى معركة العلمين ، مع ان اغلبهم لما سابو مصر مراحوش على اسرائيل وراحو غالبا على اوروبا و أميركا ، عددهم الايام دى فى مصر 8 او 10 أشخاص كلهم ستات كبار فى السن وملهمش حاخام يصلى بيهم ومبيحصلوش على اى مساعدات من الدولة المصرية ، رئيستهم دلوقتى واللى بتتولى شئون الطايفة هيا السيدة ماجدة هارون لكن الدولة المصرية ملزمة بحكم الدستور انها تاخد بالها او توفر الحماية للكنيس اليهودى والتراث اليهودى اللى لسه موجود.

اليهوديه
العقائد
الله الوصايا العشرة شعب الله المختار • الانبياء
شخصيات اساسية
ابراهيم • اسحاق يعقوب موسى • داود سليمان • ايليا ساره • رفقه • راحيل• ليئه
الكتاب المقدس
التوراه • التناخ الاسفار المقدسه • كابالا • هالاخاه • تلمود
الطقوس
اعياد يهوديه • حاخام القرائين • الجواز فى اليهوديه • الطقوس اليهوديه
الطوايف اليهوديه
الاشكيناز • السفرديم (ميزراحيم) طائفة الربانيين • طائفة القرائين
المجموعات العرقيه
الاشكيناز • السفرديم (ميزراحيم) • يهود الفلاشاه
الفرق اليهوديه
حريديون • يهود اورتودوكس ارتودوكسيه يهوديه حديثه • حسيديون يهود محافظين • يهود اصلاحيين
أماكن مقدسة
القدس كنيس بيت مدراش • خيمة الاجتماع الهيكل المقدس • الهيكل التانى معبد القدس • جبل الكرمل • جبل موسى
اليهوديه فى العالم
اليهوديه فى اوروبا اليهوديه فى افريقيا اليهوديه فى اسيا اليهوديه فى امريكا الشمالية اليهوديه فى امريكا الجنوبيه اليهوديه فى اوقيانوسيا

شحاته هارون والد ماجدة هارون رئيسة الطايفة اليهودية حاليا

مشاهير اتولدوا لاباء يهود

على مر التاريخ ابدع عدد ضخم من اليهود فى المجالات العلميه و الادبيه و الفنيه من ضمنهم:

1. البرت اينشتاين (عالم فيزيا حاصل على جايزة نوبل) لكنه الحد قبل كده بكثير
2. كارل ماركس (اقتصادى)
3. جولدا مائير (رئيسة وزرا اسرائيليه)
4. سيجموند فرويد (عالم نفس)
5. اسپينوزا (فيلسوف)
6. نعوم تشومسكى (كاتب وعالم لغويات)
7. ستيفين سبيلبيرج (مخرج)
8. بوب ديلان (مغنى)
9. فرانز كافكا (كاتب قصصى)
10. ليلى مراد (مغنيه و ممثله مصريه اعلنت اسلامها)
11. ماريلين مونرو (ممثله امريكانيه)
12. شالوم اليخيم (اديب ييدى)
13. ايزاك سينجر (روائى حاصل على جايزة نوبل)
14. بوريس پاسترناك (اديب روسى صاحب رواية دكتور زيڤاجو و حاصل على جايزة نوبل)
15. ايزاك بابل (اديب روسى)

شوف كمان

الانبياء والرسل فى الاديان الابراهيميه

مصادر

فيه فايلات فى تصانيف ويكيميديا كومونز عن:

يهوديه