نوباديا

من ويكيبيديا، الموسوعه الحره
روح على: استكشاف، تدوير
نوباديا و ممالك مسيحيه تانيه.
الشرق الأدنى سنة 480 م, بتبيّن نوباديا و جيرانها.

نوباديا (نوبى قديم: Ⲛⲟⲩⲃⲁⲇⲓⲁ|Noubadia|; يونانى كوينه: Νοβαδἰα ‏|Nobadia|)‏ كانت مملكه مسيحيه قديمه فى النوبه التحتانيه و بعد كده هى منطقه من مملكة ماكوريا (Makuria; نوبى قديم: Ⲙⲁⲕⲟⲩⲣⲓⲁ; او مقرة) النوبيه. عادة بتتسمّا المَريس فى كتابات التاريخ العربى. إتأسست سنة 350 م و فضلت موجوده لحد سنة 650 تقريبا.

إحتمال إن نوباديا يكون أسسها Nobatae, اللى دعاه الإمبراطور الرومانى ديوكليتيانوس |Diocletianus| للمنطقه من الصحرا المصريه عشان يساعد على هزم البليميين Blemmyae سنة 297. نوباتيا فى بدايتها ممكن تكون نفس الحضاره اللى إتعرفت لعلما الأثار بـ ثقافة بالانا Ballana. نتيجة كده النوباديين كانو ناجحين, و فيه مخطوطه لـ سيلكو Silko, "باسيليسكوس" النوبادى, بيدّعى إنه ساق البليميين لجوا الصحرا الشرقيه. حوالين الوقت ده العاصمه النوباديه إتأسست فى پاخوراس Παχώρας, دلوقتى فاراس (|Faras|; نوبى قديم: Ⲡⲁⲣⲁ)‏; بعد شويه قليلين, نوباديا إتحوّلت للمسيحيه الاورتودوكس الشرقيه (اللى مش تشالسيدونيّه).

سنة 701, نوباديا كانت مضمومه لجراتها الجنوبيه ماكوريا. ظروف الإتحاد ده مش معروفه. إحتمال كبير يكون حصل قبل الغزو الاسلامى سنة 652, عشان كتابات التاريخ العربى بتتكلم عن دوله مسيحيه واحده بس فى النوبه و وصلت ع الأقل لحد دونجولا العجوز (Dongola; نوبى قديم: Tungul) نوباديا باين عليها فضلت محافظه على شوية سياده فى الدوله الجديده. كان بيحكمها إپارخوس (يونانى: ἔπαρχος, حاكم) من نوباديا, اللى كان بيتسمّا كمان الدوميستيكوس (يونانى: δομέστικος) بتاع پاخوراس. دول كانو بيتعيّنو فى الأساس بس بان إنهم بيورّثو الحكم فى فتره متأخره. شوية تسجيلاتهم إتلقو فى قصر إبريم, بيقدّمو صوره لقوّه كبيره. على اى حال, شوية كتّاب عربى بيقولو على الدوله المتوحّده ”مملكة ماكوريا و نوباديا“, اللى ممكن توحى بمملكه دوبل على الأقل فى شوية فترات.

نوباديا كانت أقرب جزء بتاع النوبه لمصر و كانت الأكتر فى التعرض للضغوط بتاعة التعريب و الأسلمه. مع الوقت الناس بتوع نوباديا بالتدريج إتحودلو و إتجوّزو من العشاير المتعرّبه زى بنو كنز Banu Kanz, مع كده شويه فضلو مستقلين فى المملكه المسيحيه دوتاوو Dotawo لحد ما إتغزت من سنار Sennar سنة 1504.

مصادر[تعديل]